NLP Eğitimi Sertifika Programı 1 Section7 Lessons10 Weeks
Hedef Kriterleri ve SWOT Analizi
Kapsam
Bu ders, bir isteğin ulaşılabilir ve değerlendirilebilir bir hedefe dönüştürülmesiyle kişinin mevcut durumunu incelemesini birlikte ele alır. Hedef kriterleri başlığında amaçların açık ifade edilmesi, gerçekleşme durumunun nasıl anlaşılacağı, hedef için ayrılabilecek zaman ve kişinin elindeki imkanlarla hedef arasındaki uyum üzerinde durulur. İstenen sonucun yalnızca olumlu bir temenni olarak kalmaması için hangi sorularla daha belirgin hale getirilebileceği açıklanır.
SWOT analizi ise güçlü yönler, zayıf veya gelişime açık yönler, fırsatlar ve tehditlerden oluşan dört başlıklı bir değerlendirme çerçevesi olarak tanıtılır. Güçlü ve gelişime açık yönlerin daha çok kişinin kendi özellikleriyle, fırsat ve tehditlerin ise çevresindeki koşullarla ilişkili olabileceği belirtilir. Bu ayrım, kişinin kontrol edebildiği etkenleri dış koşullardan ayırmasına yardımcı olur. Ders, hedef kriterleri ile SWOT analizinin aynı işlevi görmediğini de açıklar: İlki nereye ulaşılmak istendiğini belirginleştirirken ikincisi mevcut koşulların değerlendirilmesine katkı sağlar. İki konu birlikte ele alındığında istenen sonuç ile bu sonuca yönelik imkanlar ve engeller daha anlaşılır biçimde karşılaştırılabilir. Böyle bir ayrım, hedefleri değerlendirirken eldeki imkanları abartmadan ve olası güçlükleri küçümsemeden düşünmeye yardımcı olur.
İçerik
Önce hedefin ne olduğu ve bir hedef cümlesinin neden yeterince açık olmayabileceği incelenir. Hedefe ulaşmanın hangi durumda anlaşılabileceği, belirli bir zaman çerçevesi bulunup bulunmadığı ve kişinin seçtiği hedefin öncelikleriyle uyumlu olup olmadığı gibi sorular değerlendirilir. Ardından SWOT analizinin dört bileşeni tanıtılır. Güçlü yönlerin kişinin yararlanabileceği beceri veya imkanları, gelişime açık yönlerin ise desteklenmesi gereken alanları anlamada nasıl kullanılabileceği açıklanır.
Fırsatlar ve tehditler bölümünde dış çevrenin her zaman kişinin kontrolü altında olmadığına dikkat çekilir. Bir unsurun bir bağlamda fırsat, başka bir bağlamda sınırlayıcı etken olarak değerlendirilebilmesi de konuya eleştirel bakmayı sağlar. Ders, SWOT analizini kişilik testi veya bireyin geleceğini kesin biçimde gösteren bir ölçme aracı olarak sunmaz. Buradaki amaç, mevcut durum hakkında düzenli düşünmeyi sağlayan bir değerlendirme biçimini tanımaktır. Son bölümde hedefin açıklığı ile mevcut koşulların değerlendirilmesi arasında ilişki kurulur. Böylece hangi başlıkların hedef tanımına, hangilerinin mevcut durumu anlamaya hizmet ettiği belirginleşir ve sonraki eyleme geçme konusuna hazırlık yapılır. Kararların yalnızca kişisel özelliklerle değil, değişebilen çevre koşullarıyla da ilişkili olduğu dikkate alınır.
Dersin Kazanımları
Bu ders sonunda katılımcının genel bir istek ile daha açık tanımlanmış hedef arasındaki farkı açıklayabilmesi hedeflenir. Hedeflerin değerlendirilebilir olması için sonuç, koşullar, zaman ve öncelik gibi unsurların neden önemli olduğunu kavrayabilir. Bir hedefin yalnızca olumlu ifade edilmesinin, hedefe ulaşmak için yeterli bilgi sağlamayabileceğini fark edebilir. SWOT kısaltmasının güçlü yönler, zayıf yönler, fırsatlar ve tehditler anlamına gelen dört alanını tanıyabilir.
Kişisel özellikler ile dış koşullar arasında ayrım yaparken bu dört başlığın nasıl kullanılabileceğini açıklayabilir. Güçlü yönlerin her durumda aynı etkiyi göstermeyebileceğini, gelişime açık alanların ise değiştirilemez etiketler olmadığını değerlendirebilir. Fırsat ve tehditlerin kişinin kararlarını etkileyen çevresel unsurlar olduğunu kavrayabilir. Hedef kriterlerinin istenen sonucu netleştirdiğini, SWOT analizinin ise mevcut durumu anlamaya yardımcı olduğunu birbirinden ayırabilir. Böylece eylem planlamasına geçmeden önce hangi bilgilerin gerekli olduğunu düşünme konusunda bir temel edinir. Amaç, her hedefin gerçekleşeceğini vaat etmek değil, hedefleri ve koşulları daha sistemli değerlendirme becerisini desteklemektir. Bu kazanımlar, bir hedefin gerçekleşeceğini önceden bilmekten çok karar verirken hangi etkenlerin hesaba katılacağını anlamaya yöneliktir.